Zespół Szkół i Placówek Oświatowych Województwa Łódzkiego w Łowiczu

Uwolnić „Cyfrę” – Mały Łowicki Arsenał

W dniu 8 marca 1945 r. jedenastu Szarych Szeregów Hufiec ,,Łoza” odbiło zatrzymanego przez Urząd Bezpieczeństwa swojego przyjaciela Zbigniewa Fereta ps. Cyfra. Powodem zatrzymania było posiadanie radioodbiornika. Z przekazanego grypsu koledzy dowiedzieli się, że Zbigniewowi Feretowi grozi wywózka w głąb Związku Sowieckiego. Koledzy ,,Cyfry” postanowili działać. Plan akcji ułożono tak, by nie doszło do użycia broni. Zajęcie więzienia NKWD/UB trwało 31 minut i zakończyło się uwolnieniem ponad 70. więźniów. Akcja przypominała odbicie Janka Bytnara ,,Rudego” z rąk Gestapo przez warszawskich harcerzy z Szarych Szeregów i nazwana została ,,Małym Arsenałem”. „A Rudego w Warszawie odbili” – tak mówili młodzi harcerze w Łowiczu. Więc nie mogło być inaczej. Uwolnili „Cyfrę”.

Kim był Zbigniew Feret ps. Cyfra?

Zbigniew Feret ps. ,,Cyfra” (ur. 22 marca 1923 r. Konin – zm. 02 listopada 2010 r. Kraków)

Podharcmistrz, Harcerz Orli. W Szarych Szeregach od 1940 r. Od 1942 r. dowódca I drużyny Grup Szturmowych. Uczestniczył w wielu akcjach przeciwko okupantowi. Brał udział w terenowych ćwiczeniach taktycznych o ostrych strzelaninach. Prowadził nasłuch radiowy. Odbył przeszkolenie w Szkole Młodszych Dowódców (sierpień 1944 r.) Uczestniczył w przygotowaniu Akcji ,,Burza”. Po 8 marca ukrywał się pod nazwiskiem Marek Borowski. Ujawnił się w 1947 r. W 1951 r. na Politechnice Śląskiej uzyskał tytuł magistra i został elektronikiem. Za działalność niepodległościową był więziony w latach 1952-1955. Odznaczony m.in. Złotym Krzyżem za Zasługi dla ZHP z Rozetą, Krzyżem AK, Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

W Bursie SWŁ w Łowiczu młodzież wykonała gazetkę podkreślającą znaczenie „Łowickiego Małego Arsenału” pod opieką p. Agnieszki Pawłowskiej-Kalinowskiej i p. Anny Żaczek, które od 2009 roku współpracują ze Stowarzyszeniem Szarych Szeregów Oddział Łowicz i są również jego członkami.